📝 Amaravati Kotwal Bharti 2023 Question Paper & Answer Key (उत्तर व स्पष्टीकरणासह)
कोतवाल भरती परीक्षा – 2023 (उत्तरांसह व सविस्तर स्पष्टीकरणासह)
वेळ: 1 तास 30 मिनिट | संच क्रमांक: D
एकूण प्रश्न: 50 | एकूण गुण: 100
अमरावती कोतवाल भरती परीक्षा 2023 प्रश्नपत्रिका व उत्तरतालिका | Amaravati Kotwal Bharti Previous Year Question Paper 2023
प्रश्न १: अमरावती जिल्ह्यात किती विधानसभा मतदार संघ आहेत?
- (A) सहा
- (B) सात
- (C) आठ
- (D) नऊ
- ✅ उत्तर: (C) आठ
- 📖 स्पष्टीकरण: अमरावती जिल्ह्यात ८ विधानसभा मतदारसंघ आहेत — अमरावती, बडनेरा, अचलपूर, मोर्शी, धामणगाव रेल्वे, तिवसा, दर्यापूर आणि मेळघाट (ST).
प्रश्न २: मेळघाट भाग कोणत्या डोंगररांगांनी व्यापलेला आहे?
- (A) गाविलगड
- (B) सातपुडा
- (C) महादेव
- (D) कांचनगंगा
- ✅ उत्तर: (A) गाविलगड (किंवा सातपुडा रांगेतील गाव टेकड्या)
- 📖 स्पष्टीकरण: मेळघाट हा मुख्यत्वे सातपुडा पर्वतरांगेतील गाविलगड टेकड्यांनी (Gavilghur Hills) व्यापलेला भाग आहे.
प्रश्न ३: वर्धा नदी अमरावती जिल्ह्याच्या कोणत्या भागातून वाहते?
- (A) उत्तर
- (B) दक्षिण
- (C) पश्चिम
- (D) पूर्व
- ✅ उत्तर: (D) पूर्व
- 📖 स्पष्टीकरण: वर्धा नदी ही अमरावती जिल्ह्याची पूर्व सीमा निश्चित करते. ती अमरावती आणि वर्धा जिल्ह्यांच्या सरहद्दीवरून (पूर्वेकडून) वाहते.
प्रश्न ४: अमरावती जिल्ह्यातील एकमेव मोठा सिंचन प्रकल्प कोणता?
- (A) शहानूर
- (B) चंद्रभागा
- (C) पूर्णा
- (D) ऊर्ध्व वर्धा
- ✅ उत्तर: (D) ऊर्ध्व वर्धा
- 📖 स्पष्टीकरण: ऊर्ध्व वर्धा (Upper Wardha / नल दमयंती सागर) हा अमरावती जिल्ह्यातील (मोर्शी तालुका) एकमेव मोठा (Major) सिंचन प्रकल्प आहे.
प्रश्न ५: शहानूर मध्यम प्रकल्प कोणत्या तालुक्यात आहे?
- (A) मोर्शी
- (B) अंजनगाव सुर्जी
- (C) अचलपूर
- (D) चांदूर बाजार
- ✅ उत्तर: (B) अंजनगाव सुर्जी
- 📖 स्पष्टीकरण: शहानूर हा मध्यम प्रकल्प अमरावती जिल्ह्यातील अंजनगाव सुर्जी तालुक्यात (शहानूर नदीवर) स्थित आहे.
प्रश्न ६: अमरावती जिल्ह्यातून कोणता ब्रॉडगेज रेल्वे मार्ग जातो?
- (A) मुंबई-दिल्ली
- (B) मुंबई-कोलकाता
- (C) मुंबई-अहमदाबाद
- (D) नागपूर-सुरत
- ✅ उत्तर: (B) मुंबई-कोलकाता
- 📖 स्पष्टीकरण: हावडा-नागपूर-मुंबई (कोलकाता-मुंबई) हा मध्य रेल्वेचा मुख्य ब्रॉडगेज मार्ग अमरावती जिल्ह्यातून (बडनेरा जंक्शन मार्गे) जातो.
प्रश्न ७: अमरावती जिल्ह्यातून जाणारा राष्ट्रीय महामार्ग कोणता?
- (A) महामार्ग क्र. २११
- (B) महामार्ग क्र. ६
- (C) महामार्ग क्र. ९
- (D) महामार्ग क्र. ४४
- ✅ उत्तर: (B) महामार्ग क्र. ६ (नवीन क्रमांक: NH-53)
- 📖 स्पष्टीकरण: जुना राष्ट्रीय महामार्ग क्र. ६ (हजारा-कोलकाता) अमरावती जिल्ह्यातून जातो. आता त्याला नवीन NH-53 हा क्रमांक दिलेला आहे.
प्रश्न ८: हे संविधान सभेचे सदस्य नव्हते.
- (A) महात्मा गांधी
- (B) डॉ. राजेंद्र प्रसाद
- (C) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर
- (D) सर एन. माधवराव
- ✅ उत्तर: (A) महात्मा गांधी
- 📖 स्पष्टीकरण: महात्मा गांधी आणि मोहम्मद अली जिना हे दोघेही संविधान सभेचे सदस्य नव्हते.
प्रश्न ९: संसदेच्या लोकसभा कनिष्ठ सभागृहाच्या सदस्यांसंबंधी कमाल अनुमत मर्यादा किती आहे?
- (A) २५५
- (B) ४७५
- (C) ५२५
- (D) ५५२
- ✅ उत्तर: (D) ५५२
- 📖 स्पष्टीकरण: संविधानातील मूळ तरतुदीनुसार लोकसभेची कमाल सदस्यसंख्या ५५२ निश्चित करण्यात आलेली आहे.
प्रश्न १०: मुंबई (तत्कालीन बॉम्बे) उच्च न्यायालय केव्हा सुरू झाले?
- (A) १५ ऑगस्ट १९४७
- (B) १४ ऑगस्ट १९६०
- (C) १४ ऑगस्ट १८६२
- (D) २६ जानेवारी १९५०
- ✅ उत्तर: (C) १४ ऑगस्ट १८६२
- 📖 स्पष्टीकरण: High Courts Act 1861 अन्वये मुंबई उच्च न्यायालयाची स्थापना १४ ऑगस्ट १८६२ रोजी झाली.
प्रश्न ११: दुसऱ्याच्या मनातील विचार जाणणारा.
- (A) महर्षी
- (B) मनमौजी
- (C) मनकवडा
- (D) मनमोहन
- ✅ उत्तर: (C) मनकवडा
- 📖 स्पष्टीकरण: दुसऱ्याच्या मनातील विचार किंवा ओळखणारा म्हणजे ‘मनकवडा’.
प्रश्न १२: खालीलपैकी चार पर्यायांतील स्त्रीलिंगी कोणते?
- (A) नजर
- (B) नयन
- (C) डोळा
- (D) नेत्र
- ✅ उत्तर: (A) नजर
- 📖 स्पष्टीकरण: ती नजर (स्त्रीलिंगी), ते नयन (नपुंसकलिंगी), तो डोळा (पुल्लिंगी), ते नेत्र (नपुंसकलिंगी).
प्रश्न १३: मधाचे बोट लावणे
- (A) बोटाला मध लावणे
- (B) मध खायला देणे
- (C) मधाचे औषध देणे
- (D) खोटी आशा दाखवणे
- ✅ उत्तर: (D) खोटी आशा दाखवणे
- 📖 स्पष्टीकरण: “मधाचे बोट लावणे” या वाक्प्रचाराचा अचूक अर्थ खोटी आशा दाखवणे किंवा लालच दाखवणे असा होतो.
प्रश्न १४: ‘श्वास’ या शब्दाचा विस्तारी शब्द कोणता?
- (A) विश्वास
- (B) श्वासोच्छवास
- (C) अविश्वास
- (D) उच्छवास
- ✅ उत्तर: (B) श्वासोच्छवास
- 📖 स्पष्टीकरण: श्वास आणि उच्छवास मिळून ‘श्वासोच्छवास’ हा विस्तृत शब्द तयार होतो.
प्रश्न १५: ‘तोंड’ या शब्दाचा समानार्थी शब्द ओळखा.
- (A) आनन
- (B) अंबर
- (C) खग
- (D) कर
- ✅ उत्तर: (A) आनन
- 📖 स्पष्टीकरण: आनन, वदन, मुख म्हणजे तोंड. (अंबर = आकाश, खग = पक्षी, कर = हात).
प्रश्न १६: ‘दिवस’ या शब्दासाठी मराठी व्याकरणदृष्ट्या शुद्ध व योग्य समानार्थी शब्द शोधा.
- (A) दिन
- (B) दीन
- (C) राज
- (D) यापैकी नाही
- ✅ उत्तर: (A) दिन
- 📖 स्पष्टीकरण: रसस्व ‘दिन’ म्हणजे दिवस. (दीर्घ ‘दीन’ म्हणजे गरीब/दुःखी).
प्रश्न १७: ‘मुलगा’ या शब्दासाठी मराठी व्याकरणदृष्ट्या शुद्ध व योग्य समानार्थी शब्द शोधा.
- (A) सुत
- (B) सूत
- (C) मुलगी
- (D) तनया
- ✅ उत्तर: (A) सुत
- 📖 स्पष्टीकरण: ऱ्हस्व ‘सुत’ म्हणजे मुलगा/पुत्र. (‘सूत’ म्हणजे धागा, ‘तनया’ म्हणजे मुलगी).
प्रश्न १८: अमरावती शहराचे नाव रुक्मिणी हरणाशी जोडले जाते ती रुक्मिणी हरणाची घटना कोठे घडल्याचे भाविक सांगतात?
- (A) अंबादेवी मंदिर
- (B) कौंडिण्यपूर / एकविरा मंदिर
- (C) गणेश मंदिर
- (D) विठ्ठल मंदिर
- ✅ उत्तर: (A) अंबादेवी मंदिर
- 📖 स्पष्टीकरण: पौराणिक मान्यतेनुसार श्रीकृष्णाने रुक्मिणीचे हरण अमरावती येथील अंबादेवी मंदिरातून केले होते.
प्रश्न १९: अमरावती जिल्ह्यातील नगर परिषदांची संख्या किती आहे?
- (A) आठ
- (B) नऊ
- (C) दहा
- (D) अकरा
- ✅ उत्तर: (C) दहा (2026 नुसार)
- 📖 स्पष्टीकरण: अमरावती जिल्ह्यात सध्या १० नगर परिषदा आहेत (अचलपूर, अंजनगाव सुर्जी, वरुड, मोर्शी, दर्यापूर, चांदूर बाजार, चांदूर रेल्वे, धामणगाव रेल्वे, चिखलदरा आणि शेंदुरजना घाट). (टीप: अमरावती ही एकमेव महानगरपालिका आहे).
प्रश्न २०: अमरावती जिल्हा किती महसुली उपविभागात विभाजित केलेला आहे?
- (A) पाच
- (B) सहा
- (C) सात
- (D) आठ
- ✅ उत्तर: (B) सहा
- 📖 स्पष्टीकरण: अमरावती जिल्ह्यात ६ महसुली उपविभाग (Sub-divisions) आहेत — अमरावती, अचलपूर, दर्यापूर, मोर्शी, धामणगाव रेल्वे आणि धारणी (मेळघाट).
प्रश्न २१: भारतातील खालीलपैकी कोणत्या राज्याची सीमा महाराष्ट्राला लागून नाही?
- (A) तेलंगणा
- (B) आंध्रप्रदेश
- (C) कर्नाटक
- (D) गोवा
- ✅ उत्तर: (B) आंध्रप्रदेश
- 📖 स्पष्टीकरण: २०१४ मध्ये तेलंगणा वेगळे झाल्यानंतर आंध्रप्रदेशची सीमा महाराष्ट्राला लागत नाही.
प्रश्न २२: आज बुधवार आहे. ९८ दिवसांनंतर येणारा दिवस कोणता?
- (A) रविवार
- (B) सोमवार
- (C) बुधवार
- (D) शुक्रवार
- ✅ उत्तर: (C) बुधवार
- 📖 स्पष्टीकरण: $९८ \div ७ = १४$ आठवडे (बाकी $०$). बाकी शून्य आल्यामुळे ९८ दिवसांनंतर तोच दिवस (बुधवार) येईल.
प्रश्न २३: एका दिवसात किती वेळा घड्याळातील दोन काट्यांमध्ये ९० अंशाचा कोन असतो?
- (A) २४
- (B) ४८
- (C) २२
- (D) ४४
- ✅ उत्तर: (D) ४४
- 📖 स्पष्टीकरण: घड्याळाचे काटे १२ तासांत २२ वेळा काटकोन (९०°) करतात, त्यामुळे एका संपूर्ण दिवसात (२४ तासांत) ४४ वेळा ९० अंशाचा कोन होतो.
प्रश्न २४: जर ‘NSCAIR’ हा ‘RIACSN’ असा लिहिला जात असेल, तर ‘CREATE’ हा कसा लिहिला जाईल?
- (A) AETERC
- (B) ETAERC
- (C) ETAECR
- (D) TEAERC
- ✅ उत्तर: (B) ETAERC (दुरुस्ती)
- 📖 स्पष्टीकरण: अक्षरांचा क्रम पूर्णपणे उलट केला आहे (Reverse Order).
N-S-C-A-I-R$\rightarrow$R-I-A-C-S-Nत्याचप्रमाणेC-R-E-A-T-Eउलटा लिहिल्यासE-T-A-E-R-Cहोईल.
प्रश्न २५: CFI, IKM, OPQ, ?
- (A) UUU
- (B) UST
- (C) VUS
- (D) UWX
- ✅ उत्तर: (B) UST
- 📖 स्पष्टीकरण: वर्णमालेतील अक्षरांचे स्थान अनुक्रमे जोडल्यास अचूक गट
USTमिळतो.
प्रश्न २६: ‘घन’ (Cube) ला किती कडा असतात?
- (A) ४
- (B) ६
- (C) ८
- (D) १२
- ✅ उत्तर: (D) १२
- 📖 स्पष्टीकरण: एका घनाला (Cube) १२ कडा (Edges), ६ पृष्ठे (Faces) आणि ८ शिरोबिंदू (Vertices) असतात.
प्रश्न २७: एका १८ मीटर रुंदीच्या वर्तुळाकार धावपट्टीच्या आतील वर्तुळाचा परीघ ८८० मीटर असल्यास त्या धावपट्टीच्या बाहेरील वर्तुळाची त्रिज्या किती?
- (A) १४० मीटर
- (B) १५० मीटर
- (C) १६० मीटर
- (D) १७० मीटर
- ✅ उत्तर: (C) १६० मीटर
- 📖 स्पष्टीकरण: आतील वर्तुळाचा परीघ = २πr = ८८० → r = ८८०/(२×२२/७) = ८८०×७/४४ = १४० मीटर.
धावपट्टीची रुंदी = १८ मीटर.
बाहेरील त्रिज्या = १४० + १८ = १५८ ≈ १६० मीटर (पर्यायानुसार).
अचूक उत्तर १५८ मीटर, पण पर्यायांत १६० आहे — म्हणून (C) १६०.
प्रश्न २८: एका पेटीत ८ लाल, ७ निळे व ६ हिरवे चेंडू आहेत. जर त्यामधील कोणताही एक चेंडू उचलला तर तो चेंडू लाल किंवा हिरवा नाही याची शक्यता किती?
- (A) १/३
- (B) ३/४
- (C) १/१९
- (D) ८/२१
- ✅ उत्तर: (A) १/३
- 📖 स्पष्टीकरण: एकूण चेंडू = ८+७+६ = २१.
लाल किंवा हिरवा नाही म्हणजे निळा चेंडू.
निळे चेंडू = ७.
शक्यता = ७/२१ = १/३.
म्हणून उत्तर (A) १/३.
प्रश्न २९: खालीलपैकी कोणत्या देशाने चंद्रावर ‘सॉफ्ट लँडिंग’ (Soft Landing) चे यश प्राप्त केले नाही?
- (A) इंग्लंड
- (B) भारत
- (C) चीन
- (D) सोव्हिएत युनियन
- ✅ उत्तर: (A) इंग्लंड
- 📖 स्पष्टीकरण: अमेरिका, सोव्हिएत युनियन, चीन, भारत आणि जपान यांनी चंद्रावर यशस्वी सॉफ्ट लँडिंग केले आहे. इंग्लंडने (UK) केलेले नाही.
प्रश्न ३०: कोणत्या देशाची सीमा मणिपूरला लागून आहे?
- (A) चीन
- (B) म्यानमार
- (C) भूतान
- (D) बांगलादेश
- ✅ उत्तर: (B) म्यानमार
- 📖 स्पष्टीकरण: भारताच्या पूर्व सीमेवर मणिपूर राज्याची आंतरराष्ट्रीय सीमा म्यानमार देशाशी जोडलेली आहे.
प्रश्न ३१: ……… या संताने आपल्या कृतीतून सार्वजनिक स्वच्छतेचे महत्त्व जनतेला समजाविले.
- (A) संत गाडगे बाबा
- (B) संत तुकाराम
- (C) संत तुकडोजी महाराज
- (D) संत ज्ञानेश्वर
- ✅ उत्तर: (A) संत गाडगे बाबा
- 📖 स्पष्टीकरण: संत गाडगे बाबा हातात खराटा घेऊन गावेच्या गावे स्वच्छ करत आणि झाडूने प्रत्यक्ष स्वच्छता करून दाखवत असत.
प्रश्न ३२: महाराष्ट्रात राष्ट्रसंत म्हणून कोणास ओळखले जाते?
- (A) संत तुकाराम
- (B) समर्थ रामदास स्वामी
- (C) संत गाडगे महाराज
- (D) संत तुकडोजी महाराज
- ✅ उत्तर: (D) संत तुकडोजी महाराज
- 📖 स्पष्टीकरण: ‘ग्रामगीता’ ग्रंथाचे रचेते आणि अमरावती (यावली) येथील संत तुकडोजी महाराज यांना ‘राष्ट्रसंत’ पदवीने सन्मानित करण्यात आले आहे.
प्रश्न ३३: ८ (आठ) मार्च हा दिवस कोणत्या नावाने साजरा केला जातो?
- (A) शिक्षक दिन
- (B) महिला दिन
- (C) हुतात्मा दिन
- (D) यापैकी नाही
- ✅ उत्तर: (B) महिला दिन
- 📖 स्पष्टीकरण: ८ मार्च हा जागतिक महिला दिन (International Women’s Day) म्हणून पाळला जातो.
प्रश्न ३४: राष्ट्रीय मतदार दिवस ……………….. या दिवशी साजरा केला जातो.
- (A) २५ जानेवारी
- (B) १५ ऑगस्ट
- (C) २६ जानेवारी
- (D) २६ नोव्हेंबर
- ✅ उत्तर: (A) २५ जानेवारी
- 📖 स्पष्टीकरण: भारतीय निवडणूक आयोगाच्या स्थापना दिनानिमित्त (२५ जानेवारी १९५०) २५ जानेवारी हा राष्ट्रीय मतदार दिन म्हणून साजरा होतो.
प्रश्न ३५: मोठ्यात मोठी पाच अंकी संख्या व लहानात लहान चार अंकी संख्या यातील फरक किती?
- (A) ९०,०००
- (B) ९८,९९९
- (C) ९,०००
- (D) ९०,००१
- ✅ उत्तर: (B) ९८,९९९
- 📖 स्पष्टीकरण:मोठ्यात मोठी ५ अंकी संख्या $= ९९,९९९$लहानात लहान ४ अंकी संख्या $= १,०००$फरक $= ९९,९९९ – १,००० = \mathbf{९८,९९९}$.
प्रश्न ३६: एक डझन आंबे रुपये ३६०/- तर चार डझनची पेटी घेऊन सनमरने दोन आंबे खाऊन पेटी रमेशाला दिली तर रमेशकडे किती रुपयांचे आंबे आहेत?
- (A) १,४४०
- (B) १,३२०
- (C) १,३८०
- (D) यापैकी नाही
- ✅ उत्तर: (C) १,३८०
- 📖 स्पष्टीकरण:१ आंबा $= \frac{३६०}{१२} = ३०$ रु.४ डझन पेटी $= ४८$ आंबे.२ आंबे खाल्ल्यानंतर शिल्लक आंबे $= ४६$.रमेशकडेल आंब्यांची किंमत $= ४६ \times ३० = \mathbf{१,३८०}$ रु.
प्रश्न ३७: एका वर्गात १०० विद्यार्थी आहेत. ६० टक्के विद्यार्थी क्रिकेट खेळतात, ३० टक्के विद्यार्थी फुटबॉल खेळतात, आणि १० टक्के विद्यार्थी दोन्ही खेळ खेळतात, तर क्रिकेट किंवा फुटबॉल न खेळणारी विद्यार्थी संख्या किती?
- (A) २५
- (B) २०
- (C) १८
- (D) १५
- ✅ उत्तर: (B) २०
- 📖 स्पष्टीकरण:किमान एक खेळ खेळणारे $= ६० + ३० – १० = ८०\%$.कोणताही खेळ न खेळणारे $= १०० – ८० = \mathbf{२०\%}$ (म्हणजेच २० विद्यार्थी).
प्रश्न ३८: ‘आळशी’ या शब्दाचा विरुद्ध शब्द शोधा.
- (A) कामसू
- (B) मंद
- (C) सुस्त
- (D) चपळ
- ✅ उत्तर: (A) कामसू
- 📖 स्पष्टीकरण: आळशी चा योग्य विरुद्धार्थी शब्द कामसू किंवा उद्योगी असा होतो.
प्रश्न ३९: ‘प्राचीन’ शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द ओळखा.
- (A) पुरातन
- (B) ऐतिहासिक
- (C) अर्वाचीन
- (D) यापैकी नाही
- ✅ उत्तर: (C) अर्वाचीन
- 📖 स्पष्टीकरण: प्राचीन $\times$ अर्वाचीन (नवीन/आधुनिक).
प्रश्न ४०: शुद्ध शब्द ओळखा.
- (A) कलपना
- (B) कल्पना
- (C) कल्पणा
- (D) कल्पन्ना
- ✅ उत्तर: (B) कल्पना
- 📖 स्पष्टीकरण: पर्यायांपैकी व्याकरणदृष्ट्या शुद्ध शब्द कल्पना हा आहे.
प्रश्न ४१: खालीलपैकी चुकीची जोडी ओळखा.
- (A) राजेवाडी – अंजीर
- (B) वसई – केळी
- (C) सांगली – द्राक्षे
- (D) अलिबाग – कलिंगड
- ✅ उत्तर: (D) अलिबाग – कलिंगड
- 📖 स्पष्टीकरण: अलिबागची खरी मुख्य प्रसिद्धी पांढरा कांदा (White Onion) आणि कलिंगड यासाठी आहे. परंतु जर बोर्डाने कलिंगड उत्तर मानले असेल, तरीही भौगोलिक मानांकन (GI Tag) मिळालेला पांढरा कांदा हे अलिबागचे मुख्य वैशिष्ट्य आहे.
प्रश्न ४२: MTDC म्हणजे खालीलपैकी काय?
- (A) महाराष्ट्र पर्यटन विकास महामंडळ
- (B) महाराष्ट्र ट्रान्सपोर्ट विकास महामंडळ
- (C) महाराष्ट्र टेलीफोन विकास महामंडळ
- (D) महाराष्ट्र ड्रायव्हिंग विकास महामंडळ
- ✅ उत्तर: (A) महाराष्ट्र पर्यटन विकास महामंडळ
- 📖 स्पष्टीकरण: MTDC = Maharashtra Tourism Development Corporation.
प्रश्न ४३: क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने महाराष्ट्रातील सर्वात मोठा जिल्हा कोणता आहे?
- (A) पुणे
- (B) अहमदनगर (अहिल्यानगर)
- (C) सोलापूर
- (D) नागपूर
- ✅ उत्तर: (B) अहमदनगर
- 📖 स्पष्टीकरण: अहमदनगर (अहिल्यानगर) हा १७,४१३ चौ. किमी क्षेत्रफळासह महाराष्ट्रातील सर्वात मोठा जिल्हा आहे.
प्रश्न ४४: कोणत्या जिल्ह्यास ‘ज्वारीचे कोठार’ म्हणतात?
- (A) सोलापूर
- (B) सातारा
- (C) अहमदनगर
- (D) बीड
- ✅ उत्तर: (A) सोलापूर
- 📖 स्पष्टीकरण: महाराष्ट्रातील सोलापूर जिल्ह्याला ‘ज्वारीचे कोठार’ म्हणून ओळखले जाते.
प्रश्न ४५: ‘एलोरा’ लेण्यांमध्ये कुठल्या धर्माचे शिल्प पाहायला मिळतात?
- (A) हिंदू
- (B) बौद्ध
- (C) जैन
- (D) यापैकी सर्व
- ✅ उत्तर: (D) यापैकी सर्व
- 📖 स्पष्टीकरण: वेरूळ (Ellora) येथे ३४ मुख्य लेणी आहेत, ज्यामध्ये हिंदू (१७), बौद्ध (१२) आणि जैन (५) अशा तीनही धर्मांचा समावेश आहे.
प्रश्न ४६: जिल्हा पातळीवर पूर्णपणे ई-ऑफिसचा उपयोग करणारा महाराष्ट्रातील पहिला जिल्हा कोणता आहे?
- (A) सिंधुदुर्ग
- (B) रत्नागिरी
- (C) रायगड
- (D) ठाणे
- ✅ उत्तर: (A) सिंधुदुर्ग
- 📖 स्पष्टीकरण: सिंधुदुर्ग हा संपूर्ण जिल्हा प्रशासनात ई-ऑफिस प्रणाली राबवणारा महाराष्ट्रातील पहिला जिल्हा ठरला.
प्रश्न ४७: भारतरत्न या पुरस्काराने सन्मानित केलेले महाराष्ट्रातील पहिले व्यक्ती कोण?
- (A) डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर
- (B) साने गुरुजी
- (C) महर्षी धोंडो केशव कर्वे
- (D) स्वा. वि. दा. सावरकर
- ✅ उत्तर: (C) महर्षी धोंडो केशव कर्वे
- 📖 स्पष्टीकरण: महर्षी अण्णासाहेब कर्वे यांना त्यांच्या १०० व्या वाढदिवसाच्या निमित्ताने (१९५८ मध्ये) भारतरत्न पुरस्कार प्रदान करण्यात आला होता.
प्रश्न ४८: महाराष्ट्रातील सर्वाधिक वनक्षेत्र ……………….. जिल्ह्यात आहे.
- (A) गडचिरोली
- (B) सातारा
- (C) चंद्रपूर
- (D) कोल्हापूर
- ✅ उत्तर: (A) गडचिरोली
- 📖 स्पष्टीकरण: क्षेत्रफळ आणि टक्केवारी या दोन्ही दृष्टीने गडचिरोली जिल्ह्यात महाराष्ट्रातील सर्वाधिक वनक्षेत्र आढळते.
प्रश्न ४९: महाराष्ट्राची सांस्कृतिक राजधानी कोणत्या शहरास म्हणतात?
- (A) मुंबई
- (B) पुणे
- (C) कोल्हापूर
- (D) नागपूर
- ✅ उत्तर: (B) पुणे
- 📖 स्पष्टीकरण: पुणे हे महाराष्ट्राची सांस्कृतिक व शैक्षणिक राजधानी मानले जाते.
प्रश्न ५०: महाराष्ट्रात सर्वात मोठा प्रशासकीय विभाग कोणता?
- (A) अमरावती विभाग
- (B) नाशिक विभाग
- (C) छत्रपती संभाजीनगर (औरंगाबाद) विभाग
- (D) पुणे विभाग
- ✅ उत्तर: (C) छत्रपती संभाजीनगर (औरंगाबाद) विभाग
- 📖 स्पष्टीकरण: छत्रपती संभाजीनगर (औरंगाबाद) हा विभाग क्षेत्रफळ (६४,८१३ चौ. किमी) आणि जिल्ह्यांची संख्या (८ जिल्हे) या दोन्ही बाबतीत महाराष्ट्रातील सर्वात मोठा प्रशासकीय विभाग आहे.
| माहिती / Link | Action |
|---|---|
| 📄 Amaravati Kotwal Bharti Question Paper 2023 PDF | Click Here |
| 📄 Jalana Kotwal Bharti Question Paper 2023 PDF | Click Here |
| 📄 Dharashiv Kotwal Bharti Question Paper 2023 PDF | Click Here |
| 📝Amaravati Kotwal Bharti Exam Pattern | Click Here |
| 📚 Amaravati Kotwal Bharti Syllabus | Click Here |
| 📄बीड जिल्हा कोतवाल भरतीसाठी ‘सराव पेपर’ (Mock Test) | Click Here |
| 📄 महाराष्ट्र कोतवाल (महसूल सेवक) भरती 2023 प्रश्नपत्रिका व उत्तरतालिका | Click Here |
ही Amaravati Kotwal Bharti Question Paper 2023 ची माहिती आपल्या मित्रांना आणि गरजू उमेदवारांना नक्की शेअर करा.
Latest Government Jobs, Bharti, Recruitment, Result, Hall Ticket आणि Current Affairs Updates साठी NaukriVarta Group मध्ये Join व्हा.
✅ कोतवाल भरती २०२३ प्रश्नपत्रिका – वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)
Q1. अमरावती कोतवाल भरती २०२३ ची ही प्रश्नपत्रिका आणि उत्तरे अधिकृत आहेत का?
उत्तर: होय, ही अमरावती कोतवाल भरती २०२३ च्या मूळ प्रश्नपत्रिकेवर आधारित असून सर्व ५० प्रश्नांची उत्तरे सुधारित, अचूक आणि स्पष्टीकरणासह अद्ययावत (Updated) करून दिलेली आहेत.
Q2. अमरावती जिल्ह्यात सध्या एकूण किती नगर परिषदा आणि महसुली उपविभाग आहेत?
उत्तर: अमरावती जिल्ह्यात सध्या १० नगर परिषदा आणि ६ महसुली उपविभाग (Sub-divisions) आहेत.
Q3. Amaravati Kotwal Question Paper 2023 क्षेत्रफळ आणि जिल्ह्यांच्या संख्येनुसार महाराष्ट्रातील सर्वात मोठा प्रशासकीय विभाग कोणता?
उत्तर: क्षेत्रफळ (६४,८१३ चौ. किमी) आणि जिल्ह्यांच्या संख्येनुसार (८ जिल्हे) छत्रपती संभाजीनगर (औरंगाबाद) विभाग हा महाराष्ट्रातील सर्वात मोठा प्रशासकीय विभाग आहे.
Q4. अलिबाग हे प्रामुख्याने कोणत्या पिकासाठी/उत्पादनासाठी प्रसिद्ध आहे?
उत्तर: अलिबाग हे प्रामुख्याने पांढरा कांदा (White Onion) आणि कलिंगडासाठी (Watermelon) प्रसिद्ध आहे. अलिबागच्या पांढऱ्या कांद्याला GI Tag (भौगोलिक मानांकन) मिळालेले आहे.
Q5. या प्रश्नपत्रिकेचा वापर इतर कोणत्या स्पर्धा परीक्षांसाठी होऊ शकतो?
उत्तर: या प्रश्नपत्रिकेतील महाराष्ट्र भूगोल, मराठी व्याकरण, चालू घडामोडी आणि बुद्धिमत्ता या घटकांचा उपयोग महाराष्ट्र पोलीस भरती, तलाठी भरती, जिल्हा परिषद (ZP) भरती आणि इतर कोतवाल/पोलीस पाटील परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त ठरेल.
